http://nguyenbatrinh.com/hinhanh/nguyenbatrinh-baner-tet2014.jpg
Trang chủ Hội Họa Chi tiết
Tác phẩm đă xuất bản
Một ngày cho trăm năm
Video Clips
Khách ghé thăm


Một cách xin việc chưa có tiền lệ

Một cách xin việc chưa có tiền lệ

 

Hôm ấy tôi có  việc kinh doanh phải lên Đà Lạt. Công việc không gấp nên tôi đi máy bay loại phổ thông và phải sắp hàng theo thứ tự  cùng đoàn người chờ kiểm tra hành lí trước khi ra pḥng đợi. Những nhân vật quan trọng hoặc doanh nhân họ ra theo lối khác. Tôi bước đến trước nhân viên kiểm tra và làm các thủ tục, xong  nhận lại những vật dụng và tiếp tục theo đoàn người bước ra pḥng đợi. Tôi sẽ ra máy bay qua cửa số chín. Tôi chọn một chỗ ngồi gần cửa.  Tính cẩn thận và chu toàn đă trở thành thói quen của tôi, dù biết rằng lúc tới giờ ra cửa sẽ có loa gọi và chẳng có ai chen lấn.

 Có tiếng loa gọi tên vài hành khách đă đăng kư chuyến bay nhưng chưa đến làm thủ tục.   

  Ngồi cạnh tôi ở pḥng đợi là một cô gái khoảng trên  hai mươi. Thấy thời gian c̣n lâu, tôi bắt chuyện:

-Cháu đang đi học hay đă đi làm rồi?

-Dạ cháu mới ra trường, nhưng chưa xin được việc làm.

-Cháu học trường nào?

-Dạ trường Đại học FPT.

-FPT th́ tương đối dễ xin việc.

-Dạ cũng không dễ đâu chú. Cháu nộp đơn mấy nơi.  Phỏng vấn xong nhưng cuối cùng chẳng nơi nào nhận cả.

-Cháu xin việc ở đâu?

-Dạ ở thành phố HCM.

Cô gái vui vẻ trông dáng năng động. Cô nói:

-Không hiểu sao họ lại không nhận, cháu cũng không rơ. Những câu hỏi về chuyên môn th́ cháu trả lời hoàn toàn chính xác. Vậy th́ lí do ǵ họ lại không nhận?

-Sao cháu không hỏi trực tiếp họ, coi v́ sao để rút kinh nghiệm cho lần xin việc sau?

-Dạ thôi. Cháu nghĩ không ai mất th́ giờ để ngồi giải thích cho ḿnh.

-Ngoài những câu hỏi về chuyên môn ra họ c̣n hỏi cháu điều ǵ nữa không?

-Dạ hoàn cảnh gia đ́nh. Cháu khai là đang độc thân. Vậy th́ quá thuận lợi cho công tác rồi chứ ǵ. Có một chỗ họ hỏi sao lại đến xin việc ở công ty của họ. Trời ơi. V́ công ty nầy  là nơi phù hợp với sở trường ngành nghề của cháu, chứ c̣n sao nữa. Sao họ lại hỏi vậy nhỉ.

-Ừ th́ biết đâu cháu không đến đó v́ nghe công ty nầy  là nơi kinh doanh có uy tín hoặc trả lương hậu chẳng hạn. Qua cách trả lời của cháu họ có thể đánh giá uy tín của công ty họ. Đồng thời cũng biết được nguyện vọng của cháu là muốn được làm việc ở công ty họ chứ không phải v́ không nơi nào nhận.  Nói về công ty phần mềm  th́ thành phố nầy có biết bao nhiêu công ty. Nộp đơn xin vào làm việc ở một công ty cũng có nhiều lí do.

-Vậy th́ hóa ra họ chỉ thích nghe những lời tán tụng về công ty ḿnh sao? Cháu nghĩ phỏng vấn là để t́m hiểu khả năng của ứng viên  kia chứ.

-Th́ chú nghe cháu nói đă trả lời chính xác về các câu hỏi chuyên môn nghiệp vụ mà vẫn không được tuyển dụng nên cũng đoán chừng vậy thôi.

Tôi hỏi cô gái:

-Họ c̣n hỏi cháu ǵ nữa không?

-Ờ, họ c̣n hỏi mức lương mà cháu yêu cầu.

-Cháu trả lời với họ sao?

-Cháu trả lời là để qua quá tŕnh làm việc, công ty đánh giá năng lực của cháu như thế nào th́ trả như thế đó.

Cô gái nh́n sang tôi hỏi:

-Cháu trả lời thế có đúng không chú?

Tôi cười.

Cô gái hỏi:

-Sao chú cười? Cháu nghĩ nếu ḿnh yêu cầu  mức lương cao th́ người ta nói ḿnh ham. Chưa biết làm việc ra sao mà đ̣i hỏi lương cho cao. C̣n nếu ḿnh định ra một mức lương thấp th́ người ta nghĩ ḿnh chắc chẳng làm được ǵ nên chấp nhận một mức lương bèo để có việc làm. Cháu suy nghĩ vậy có đúng không chú?

Tôi mỉm cười:

-Về mặt nào đó cũng đúng.

-Thế th́ c̣n mặt nào không đúng vậy chú?

Thay v́ trả lời cô gái, tôi hỏi lại:

-Lúc ra trường cháu chỉ nghĩ rằng ḿnh sẽ đến các công ty để làm thuê kiếm sống hay có nuôi một mơ ước nào lớn lao hơn nữa không?

Cô gái nh́n tôi không trả lời.

-Sao? Cháu nói cho chú nghe thử.

-Dạ cũng có chứ. Nhưng những cái đó chỉ là ước mơ của tuổi trẻ thôi. Tuổi trẻ th́ ai lại không mơ sau nầy ḿnh sẽ là người thành đạt trong cuộc sống. Có được tiếng tăm, có ô tô nhà lầu. Cô gái cười thành tiếng rồi nói:

-Ước mơ vậy th́ đâu có ǵ sai phải không chú? Nhưng trước khi có được điều đó th́ ḿnh phải có một công việc làm ổn định. Rồi từ từ. Mới ra đời ḿnh hai bàn tay trắng, tài chánh không có, kinh nghiệm nghề nghiệp cũng chưa có, th́ nói ǵ đến thành đạt lớn lao.  Nên khi người ta hỏi cháu  yêu cầu mức lương th́ cháu đă thành thật trả lời như vậy. Trước hết ḿnh phải biết ḿnh đang ở đâu đă. Phải thế không chú.

Tôi lại trả lời:

-Về mặt nào đó th́ cách suy nghĩ của cháu như vậy cũng đúng.

Bây giờ th́ cô gái bật cười thành tiếng:

-Nhiều mặt thế hả chú? Vậy th́ chú nói cho cháu nghe thử cái mặt  nào đó theo chú nghĩ, đă đem lại thất bại cho cháu ngay từ bước đầu khi vác đơn đi xin việc?

-Thực ra nó không phải là một cái ǵ  mới mẻ cả, nó chỉ là một thực tế đơn giản thôi.

-Nghĩa là sao?

-Nghĩa là những người như cháu hiện ở cái thành phố nầy đang quá nhiều. Nhưng nhu cầu  dành cho hạng người nầy hầu như đă được lấp đầy. Không phải không c̣n một chỗ trống nào để các cháu chen chân vào. Nhưng số người ứng tuyển th́ đông mà nhu cầu th́ ít. Thế là tạo nên sự lựa chọn khắt khe. Theo chú biết các công ty có nhu cầu tuyển nhân viên thường họ để ư đến các ứng viên đ̣i một mức lương khá cao hơn là những người chỉ yêu cầu một mức lương rẻ mạt. Hoặc là cách trả lời lưng chừng như cháu.

Cô gái có vẻ khó hiểu hỏi:

-Tại sao vậy chú?

 

-Là thế nầy.  Những người đ̣i lương cao là những người có bản lănh, tự tin. Họ  tự đánh giá được năng lực của họ. Nên họ đă mạnh dạn đ̣i hỏi một  mức lương mà họ nghĩ xứng đáng với năng lực của ḿnh. Và với những người nầy họ không ngại các công ty không ai nhận họ.

Thấy cần phải nói cho cô gái hiểu thêm, tôi phân tích:

-Cái mà các người chủ muốn không phải là chọn những nhân viên có yêu cầu lương thấp mà chọn những người có năng lực. Họ sẵn sàng bỏ tiền ra, nhưng phải biết cái ḿnh mua vào đó chắc chắn phải sinh lợi. Thành thử khi năy chú hỏi khi ra trường cháu có ước vọng ǵ không là vậy. Phải có cái ǵ đó giúp cháu tự tin hơn.  Không phải ước vọng có được ô tô nhà lầu.  Cái đó nó sẽ đến sau.

Giọng cô gái bổng trở nên không vừa ḷng:

-Chú nói hoàn toàn đúng cả. Nhưng chú quên một điều là hầu hết tụi sinh viên chúng cháu mới ra trường không phải ai cũng đầy đủ cơm ăn áo mặc. Nếu chưa có việc làm th́ cứ việc về nhà đắp mền nằm suy nghĩ t́m cho ra những ư tưởng  mới lạ, hoặc nghĩ cho ra cách làm tốt một công việc nào đó được đâu.  Phải đi làm, trước hết là có miếng cơm manh áo, sau nữa có công việc làm rồi từ đó ḿnh mới suy nghĩ làm sao cho nó tốt hơn chứ. Người ta bảo cái khó ló cái khôn. Ḿnh có làm rồi mới nghĩ ra cách khác hay hơn chứ chú. Cháu nghĩ ai mới ra đời cũng chỉ có một số vốn kiến thức ở nhà trường. Qua quá tŕnh làm việc ai có tài năng mới có điều kiện phát huy.

-Nhưng cháu phải hiểu các công ty trong giai đoạn cạnh tranh khốc liệt như hiện nay, th́ nó không thể là nơi cho ḿnh tá túc để giải quyết miếng cơm manh áo  lúc chưa gặp thời vận  đâu cháu à.

Cô gái lắc đầu không nhất trí với lập luận của tôi, cô nói:

- Cháu nghĩ không phải công ty nào cũng chỉ cần người tài giỏi cả đâu. Họ cũng cần có người bảo vệ, quét rác hay làm tạp vụ chứ. Chẳng lẽ một người tốt nghiệp đại học như cháu mà vào một công ty, không thể làm một việc ǵ đủ để kiếm ba bữa ăn sao chú. Tiền công quét rác cũng đủ chứ đừng nói là làm một công việc ǵ khác.

Tôi thấy cô gái bắt đầu có vẻ tự ái.  Tôi gật đầu cười:

-Tất nhiên là như vậy rồi. Nhưng cháu có dám nghĩ rằng cháu vào xin một chân quét rác vẫn có công ty người ta không nhận không?  V́ hầu hết các công ty đă có người quét rác rồi. Và công việc nầy th́ không đ̣i hỏi phải có bằng đại học. Tôi cười: Đó là chưa nói cháu quét chưa chắc đă sạch sẽ nhanh chóng bằng những người lao động quen tay.  Chú nói vậy có quá không.

Cô gái làm thinh không nói ǵ. Và h́nh như cô cũng không muốn tranh luận với tôi nữa. Cô gái rút điện thoại ra và bắt đầu chơi game.

Thấy nhân viên hàng không đến đứng trước cửa số chín, tôi biết là sắp ra sân bay.  Tôi mở ví rút danh thiếp đưa cho cô gái:

-Nếu lâu lắm mà cháu không t́m được việc làm th́ đến chú, coi chú có thể giúp cháu được việc ǵ không.

Cô gái cầm tấm danh thiếp đọc rồi nh́n tôi tỏ vẻ ngạc nhiên:

-Chú là giám đốc công ty phần mềm X?

Đột nhiên cô gái trả danh thiếp lại cho tôi và nói:

-Cảm ơn chú.

Tôi biết  trong ḷng cô gái đang sẵn nỗi ẩn ức v́ thời gian qua không t́m được việc làm lại gặp cách nói chuyện thẳng thắn của tôi, ít nhiều đă làm cô gái tự ái.  

Đă có tiếng loa gọi ra cửa.

 

                                                     *

 

Bẳng  một thời gian mấy tháng kể từ lúc gặp cô gái trên chuyến bay từ thành phố HCM lên  Đà lạt dạo nọ, tôi nghĩ chắc cô gái đă t́m được việc làm.

 

Một buổi sáng đang giờ làm việc th́ một  nhân viên bộ phận vi tính hớt hăi chạy vào pḥng tôi. Biết có chuyện không hay tôi hỏi gấp:

- Chuyện ǵ mà trông cậu hốt hoảng vậy Thiên?

Nhân viên tên Thiên đưa cái máy vi tính ra trước mặt tôi, nói:

-Trang web của chúng ta đă bị hack.

-Bị hack là thế nào? Đưa đây xem.

Trên giao diện trang web của công ty X hiện ra ḍng chữ mầu đỏ đậm nét: Cần xin một chân làm việc nhà.  Người xin việc: Trần thị Thanh Thanh. Số điện thọai…Địa chỉ liên lạc…

-Thanh Thanh là ai? Tôi chợt nhớ ra: Cô gái trên chuyên bay dạo nọ. Một cơn giận như trào lên trong tôi. Cô ta muốn chứng tỏ tài năng của ḿnh ư?  C̣n thách thức lưu lại cả họ tên và số điện thoại nữa. Thật là quá đáng. Đúng là ḅ con không biết sợ khái! Tin tặc  là một loại tôi phạm nguy hiểm. Cô ta không biết như vậy sao?

Thấy tôi giận đến đỏ mặt, Thiên nói:

-H́nh như cô gái nầy không có ư phá ḿnh.

Không có ư phá công ty X?

Sao cậu Thiên nầy lại nghĩ vậy.

Tôi b́nh tâm lại. Có lư. Nếu có ư phá công ty hay ăn cắp các dữ liệu sao cô ta dám lưu họ tên và địa chỉ? Tôi nghĩ dù sao th́ sự việc nầy cũng có giá trị như  một lời cảnh báo về lỗ hổng của trang web mà khi thiết lập phần mềm nhân viên của ḿnh đă phạm phải hai lỗi nghiêm trọng:  Không đủ tŕnh độ thực hiện các khâu bảo mật lại c̣n  sơ suất không kiểm tra lại. Nếu không phát hiện ra th́ không biết tai họa nào sẽ giáng xuống cho công ty. Có một thực tế, dù muốn dù không tôi cũng phải công nhận đó là cô gái có tŕnh độ vi tính đáng nể. C̣n lí do sao cô ta lại làm như vậy, tôi chưa khẳng định được.

                                             

  Sau sự việc, tôi họp công ty yêu cầu bộ phận vi tính tập trung xem xét t́m cho ra sơ hở và quy trách nhiệm.

 Có người hỏi tôi trường hợp cô Thanh Thanh nào đó th́ sao? Tôi trả lời: Lập tờ tŕnh báo cho pḥng An ninh mạng của thành phố để họ xử lí. Tôi nhấn mạnh: Việc nầy phải làm thật nghiêm túc.

Một nhân viên khác có ư kiến:

-Tôi nghĩ cô nầy không có ư hại ḿnh. Có vẻ như cô ta phát hiện giúp ḿnh thôi.

-Không  suy diễn. Tôi nói dứt khoát : Cứ làm theo ư tôi cho dù hành động của cô ta v́ lí do ǵ đi nữa.

Mấy ngày sau  trên mặt báo đă xuất hiện bài viết về việc làm của cô gái Thanh Thanh với trang mạng  của công ty X. Theo bài báo, trước cơ quan an ninh mạng của thành phố cô gái đă nhận việc ḿnh làm và cô cho rằng đó chỉ là cách cô cảnh báo sự sơ hở của trang mạng mà không hề có ư đồ xấu. Xét thấy lời khai của cô gái đúng với thực tế nên pḥng An ninh mạng của thành phố đă cho cô gái về nhà. Tất nhiên sự vô tội của cô gái được bên an ninh xác nhận cũng đă có tham khảo ư kiến của công ty tôi.

 

                                          *

 

Sau khi sự việc xẩy ra đúng một tuần, tôi bảo anh trưởng pḥng tổ chức nhân sự gọi Thanh Thanh báo cho cô gái biết công ty đă bằng ḷng tuyển dụng cô.

Tôi nói:

-Anh thay mặt tôi trực tiếp  trao đổi công việc với cô ấy.

-Dạ chú định bố trí công việc ǵ ạ?

-Th́ cứ theo như yêu cầu của cô ấy.

-Nhưng nếu cô ấy yêu cầu những công việc mà công ty ta không đáp ứng được th́ sao chú.

Tôi nh́n anh nhân viên mà tôi vốn rất có cảm t́nh v́ khả năng cũng như tính thật thà của anh. Tôi nói:

-Anh sao chóng quên vậy? Anh không nhớ trên mạng cô ta đă yêu cầu công việc ǵ rồi sao?

Anh trưởng pḥng mỉm cười:

-Cháu nghĩ…

-Không nghĩ ǵ cả. Người ta yêu cầu vậy th́ ḿnh bố trí vậy, anh rơ chưa.

Anh trưởng pḥng vẫn có cái ǵ đó băn khoăn. Anh lại nói: Cháu nghĩ…

-Cái anh nầy lạ thật. Đă nói không nghĩ ngợi ǵ cả. Người  cần phải suy nghĩ là cô ấy chứ không phải là anh. Thôi đi làm công việc của anh đi.

 

  Hôm  sau anh trưởng pḥng lên gặp tôi. Tôi hỏi:

-Sao, cô Thanh Thanh có đến không?

-Dạ có.

-Anh đă trao đổi công việc cụ thể với cô ấy rồi chứ?

-Dạ cháu đă nói như ư của chú.

-Sao lại là ư của tôi. Ư của cô ấy chứ. Cô ấy nói sao?

-Đầu tiên cô có vẻ thất vọng. Sau một hồi suy nghĩ , cô bảo là cô nhận.

-Khi nào th́ cô ấy có thể bắt đầu làm việc ?

-Cô bảo thu xếp xong, đầu tuần sau cô sẽ đến nhận viêc.

-Cô ấy có hỏi mức lương không?

-Dạ không. Nhưng cháu nghĩ chắc cô ta sẽ không đến.

-Đă bảo là không nghĩ ngợi ǵ cả mà. Cô ấy thừa thông minh để có quyết định đúng đắn cho ḿnh.

Anh nhân viên lui ra.

 Nói vậy nhưng tôi cũng không  chắc cô gái có trở lại hay không. Điều nầy đối với tôi không quan trọng.

Thực t́nh tôi  không biết trong ḷng cô gái nghĩ ǵ khi nghe trưởng pḥng của tôi giao công việc. Phần đông đều tự ái, cho là ḿnh bị coi thường nên sẽ không trở lại.

Nhưng sự việc đă không diễn ra như thế.  Đầu tuần anh trưởng pḥng tổ chức báo cho tôi biết cô Thanh Thanh đă đến nhận việc với mức lương ba triệu đồng một tháng dành cho một nhân viên giúp viêc.

 Điều  ǵ đang diễn ra trong suy nghĩ của cô gái khiến cô trở lại? Hay cô ấy  thực sự  đang cần một công việc làm để có cơm ăn trong lúc chờ t́m ra việc phù hợp với khả năng như cô gái từng nói? Thế th́ sao cô ta không đến đây trực tiếp tŕnh bày mà phải làm vậy? Từ từ xem.

 

Thanh Thanh làm cái công việc của người giúp việc trong công ty được một tháng. Tôi hỏi nhân viên th́ ai cũng bảo cô gái nhanh nhẹn vui vẻ. Công việc cô ấy làm rất chu tất. Cô c̣n làm thêm một số công việc ngoài hợp đồng khi có ai đó nhờ đến.

 Ngày cô gái nhận tháng lương đầu tiên, tôi gọi Thanh Thanh lên gặp tôi. Và đây cũng là lần đầu tiên tôi cho cô gái gặp kể từ lúc cô đến nhận việc.

Vẫn vẻ nhanh nhẹn và nét  thông minh trên khuôn mặt của cô gái như lúc tôi mới gặp lần đầu trên chuyến bay. Cô gái cúi đầu chào. Không lê la dông dài, tôi vào ngay câu chuyện:

-Sao cháu thấy công việc ở đây  có thích hợp với cháu không?

Cô gái trả lời thành thật:

-Dạ không thích hợp, nhưng cháu vẫn làm được.

-Lúc đầu khi cháu được gọi đến, cháu có nghĩ rằng công ty sẽ giao cho cháu một công việc ǵ đó phù hợp với năng lực của cháu không?

-Dạ đúng cháu đă nghĩ như vậy.

Tôi cười:

-Vậy là cháu đă thất vọng v́ ư đồ của ḿnh đă không đạt được kết quả như ḿnh  toan tính, có phải thế không ?

Cô gái đỏ mặt vẻ hỗ thẹn.

-Vậy th́ sao cháu lại chấp nhận công việc nầy? Cháu có thể không cần phải trở lại kia mà.

-Cháu đă nhận ra sai lầm và đă thay đổi cách suy nghĩ của ḿnh. Hơn nữa cháu đang cần có tiền.

Tôi gật đầu rồi hỏi tiếp:

-Cháu dự tính sẽ làm cái công việc nầy trong bao lâu?

-Dạ cháu cũng không biết nữa. Ngày nào cháu t́m ra được công việc thích hợp cháu sẽ từ bỏ công việc này.

Tôi mỉm cười nh́n cô gái rồi nói:

-Ngày đó đă đến với cháu rồi đấy.

 

Sài g̣n tháng 3 năm 2017

                                    

 


Sáng tác mới
Bức tranh làng c̣
Người trả nợ kiếp trước
Viên bi khế màu vàng
Hăy tin đi, đó là đứa trẻ!
Ở phía ánh sáng
Giao mùa
Những bông hoa cho ngày Tám tháng Ba
Thầy cô giáo và những người có tuổi vĩnh cửu
Câu cuối cùng của một cuốn nhật kư
Câu chuyện bên bờ My Lăng
Liên kết Website


Copyright © by nguyenbatrinh.com 2014, All rights reserved. - Nguyễn Bá Tŕnh - DĐ 01665094339 - Email: bichlien101046@yahoo.com.vn
Thiết kế và phát triển bởi Huynhduc Media